
Ponad 22,6 tys. czytelników, 1070 wydarzeń i ponad 23 tys. uczestników – to tylko początek bilansu Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Zbigniewa Herberta w Gorzowie Wielkopolskim.
W 2025 roku biblioteka nie tylko utrzymała minimalny poziom zakupu nowych tytułów (10 569 książek), ale też przyspieszyła modernizację: uruchomiono windy za ponad 400 tysięcy złotych, a termomodernizacja za ponad 6 mln zł jest już na finiszu. Do tego rośnie kolejka rezerwacji (zwykle nie spada poniżej 900 osób), a top wypożyczeń pokazuje wyraźny trend: wśród hitów dominują tytuły o relacjach i stresie. W tle – rok 2026, jubileusz 80-lecia i wydarzenia, o których „nie da się opowiedzieć w kilka minut”.
Czytelnicy są, wydarzeń jeszcze więcej
Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna w Gorzowie Wielkopolskim zamknęła 2025 rok mocnymi liczbami. Z oferty książnicy skorzystało ponad 22 600 czytelników, a biblioteka zorganizowała 1070 wydarzeń, które przyciągnęły ponad 23 tys. uczestników.
Wśród najbardziej widocznych zmian infrastrukturalnych biblioteka wymienia uruchomienie wind. Dyrektor Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej w Gorzowie Wlkp. Sławomir Szenwald podkreślił, że inwestycja była możliwa dzięki współpracy kilku instytucji: – Cała inwestycja kosztowała ponad 400 tysięcy złotych, 50% to dofinansowanie z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.
Biblioteka bardziej eko
Drugim filarem modernizacji jest termomodernizacja ze środków Krajowego Programu Odbudowy wyceniona na 6 mln 150 tys. zł. Projekt obejmuje m.in. panele solarne, pompy ciepła, agregat wody lodowej, magazyny energii i sukcesywną wymianę oświetlenia na LED.
Dyrektor obrazowo opisywał postęp prac: – Panele solarne są tutaj zdeponowane, tylko czekamy na lepszą pogodę. Pompy ciepła są już zamontowane agregat wody lodowej, za chwilę będzie też schładzał budynek – wyjaśniał Sławomir Szenwald. Ważny detal, który robi wrażenie, to skala magazynowania energii: – Otrzymaliśmy 200 baterii, które pozwolą nam zmagazynować tę energię solarną.
Będą nowości czytelnicze
W 2025 roku biblioteka kupiła 10 569 nowych książek. Dyrektor określił to jako minimalny poziom dla miasta wielkości Gorzowa i wskazał kontrast z wcześniejszymi latami: – 10 tysięcy 569 nowych książek to jest przyzwoity poziom. Zanim objąłem funkcję dyrektora, był na poziomie 4 tysięcy – mówił dyrektor. I dodał zdanie, które mogłoby stać się mottem całej instytucji: – Nawet w bibliotece może być czasami zimno, może być czasami gorąco, ale książki muszą być.
Na tym jednak nie koniec. Drugim źródłem pozyskiwania zbiorów są dary od czytelników. Bibliotekarka Ilona Rodziewicz podała bardzo konkretną liczbę: – W tym roku pozyskaliśmy dwa tysiące dwadzieścia książek. Przyjmujemy tylko książki w dobrym stanie.
Jednym z najbardziej znaczących sygnałów popytu jest stała kolejka rezerwacji. Jak mówi Ilona Rodziewicz: – Obecnie 920 osób czeka na książki zarezerwowane w kolejce. Nigdy liczba oczekujących nie spadła poniżej 900.
Do tego dochodzi skala zamówień składanych przez katalog: – Czytelnicy zamówili 340 304 pozycje, zrealizowaliśmy 85 procent – dodała bibliotekarka.
A co czyta się najchętniej? Ciekawostką roku okazało się to, że zwyczajowe obyczajówki i kryminały musiały ustąpić miejsca biografii: – Pierwsze miejsce zajmuje książka biograficzna „Dezorientacje. Biografia Marii Konopnickiej”. Widzimy, że poradniki, które mają budować relacje i niwelować stres, również są na topie naszych wypożyczeń – wyjaśniała Ilona Rodziewicz.
Bibliotekę cyfrową odwiedziło 1 mln 108 tys. osób. Biblioteka ma w niej zgromadzonych ponad 6 tysięcy obiektów cyfrowych. To m.in. digitalizowane pocztówki, gazety i zbiory, które przyciągają użytkowników z całej Polski.
Dostępność w praktyce
2025 rok to także domknięcie projektu „Biblioteka dostępna” o wartości 386 000 zł. W ramach programu wprowadzono m.in. dostępniejszą stronę internetową, pętle indukcyjne, system FM, automaty drzwiowe, plany tyflograficzne i rozwiązania wspierające poruszanie się po budynku.
Dyrektor Sławomir Szenwald podkreślił, że to nie koniec – dostępność ma być również standardem w wydarzeniach. Już teraz zapowiedziano spotkanie z Anną Goc, autorką książki „Głusza”, które odbędzie się w piątek 23 stycznia 2026 r. o godzinie 18:00. Będzie w nim uczestniczył również tłumacz języka migowego.
Robert Surowiec, przewodniczący rady miasta, dziękował dyrekcji i pracownikom: – Nasza biblioteka jest wyjątkowa na skalę kraju, dlatego że pracują tu wyjątkowi ludzie – mówił przewodniczący. Podkreślił też znaczenie działań dostępnościowych i projektu udostępniania książek pisanych dużą czcionką: – Widziałem radość tych ludzi mogą uczestniczyć i mogą czytać ze spokojem te książki.
Rok 2026: jubileusze
W 2026 roku biblioteka będzie świętować 80-lecie istnienia, a główne uroczystości zapowiedziano na wrzesień. Pojawia się też druga rocznica – stulecie urodzin gorzowskiego muzyka Mariana Klausa, związanego z historią jazzu w mieście. Doktor Rafał Klaus z Gorzowskiego Towarzystwa Muzycznego zapowiedział koncert: – Chcielibyśmy zorganizować koncert w bibliotece, kwintet dęty i aranżację utworów jazzowych z opowieścią o dawnym Gorzowie.

